Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan Mart ayı Ticaret Satış Hacim Endeksi verileri, iç piyasadaki tüketim eğilimlerine ve sektörel dönüşümlere dair çok kritik sinyaller verdi. Resmi verilere göre, genel ticaret satış hacmi yıllık bazda %1,7 gibi sınırlı bir büyüme kaydederken, perakende satış hacminde %21,2’lik devasa bir patlama yaşandı. Bu veri, enflasyonist ortamda tüketicilerin harcama eğilimini canlı tuttuğunu ve perakende sektörünün büyümenin lokomotifi olmaya devam ettiğini net bir şekilde ortaya koydu.
Perakende Zirvede, Toptan Ticaret ve Otomotiv Geriliyor
Ekonomi çevrelerinde geniş yankı uyandıran verilere göre, perakende sektöründeki bu agresif yükselişe karşın diğer ana sektörlerde kan kaybı dikkat çekti. Yıllık bazda sektörlerin performansı şu şekilde gerçekleşti:
- Perakende Ticaret Hacmi: Yıllık %21,2 arttı.
- Toptan Ticaret Hacmi: Yıllık %3,5 azaldı.
- Motorlu Kara Taşıtları ve Motosiklet Grubu: Yıllık %10,3 daraldı.
Otomotiv grubundaki sert düşüş ve toptan ticaretteki gerileme, yüksek borçlanma maliyetleri ile kredi kısıtlamalarının ticari yatırımları baskıladığını gösteriyor. Buna karşın, vatandaşın doğrudan tüketimine yansıyan perakende hacmindeki yükseliş, fiyat artışlarından kaçınmak isteyen tüketicilerin “önden yüklemeli tüketim” eğiliminin hala masada olduğunu doğruluyor.
Aylık Verilerde Toparlanma Sinyali
Bir önceki aya kıyasla Mart ayındaki kısa vadeli değişimler incelendiğinde ise piyasada genel bir canlanma göze çarpıyor:
- Genel Ticaret Hacmi: Aylık %1,9 artış gösterdi.
- Perakende Ticaret Hacmi: Aylık %2,6 büyüdü.
- Toptan Ticaret Hacmi: Yıllık düşüşüne rağmen aylık bazda %2,4 toparlandı.
- Motorlu Araçlar Grubu: Aylık bazda da %2,9 gerilemeye devam etti.
Aylık toparlanmanın mevsimsellik etkisinden kaynaklanabileceği değerlendirilirken, motorlu taşıtlar sektöründeki kesintisiz daralma piyasanın en zayıf halkası olmaya devam ediyor. Ekonomi yönetimi ve Merkez Bankası’nın sıkılaşma adımlarının iç talebi tamamen soğutamadığı, ancak yüksek montanlı ve krediye bağlı otomotiv gibi sektörlerde hedeflenen yavaşlamayı sağladığı görülüyor.
