Hazırlayan: Buğra SÖNMEZ| Konu: Savaş Söylemleri, Çin Diplomasisi ve Fed Öncesi Bekleyiş
Küresel piyasalar, bir yanda ABD Başkanı Trump’ın ardı arkası kesilmeyen ve zaman zaman çelişen açıklamalarıyla yön bulmaya çalışırken, diğer yanda yarınki kritik Fed kararı ve “nokta grafik” (dot plot) öncesi nefesini tutmuş durumda. Borsa İstanbul ise bayram tatili öncesi “bekle-gör” modunda, takas avantajının da etkisiyle dünkü kayıpların ardından güne dengeli bir başlangıç arayışında.
🇹🇷 YURT İÇİ PİYASALAR: Bütçe Fazlası ve Hisse Bazlı Ayrışmalar
BIST 100 endeksi, haftanın ilk işlem gününü ABD ve İsrail ile İran arasında hafta sonu fiilen başlayan çatışmaların yarattığı küresel panik havası ve artan riskten kaçış eğiliminin gölgesinde sert satıcılı bir seyirle tamamladı. Güne 26,98 puanlık düşüşle başlayan ve 13.000 psikolojik sınırının altına sarkarak 12.880,01 seviyesini test eden endeks, günü %1,04 (veya 136 puan) düşüşle 12.956,72 puandan kapattı. (Farklı bir veri sağlayıcıya göre kapanış 12.967 puan olarak da kaydedildi.)
Piyasa Dinamikleri ve Hisse Performansları:
- Hacim: İşlem hacmi, önceki günkü 145,4 Milyar TL düzeyinden 115,1 Milyar TL civarına geriledi.
- Kazananlar/Kaybedenler: BIST 100’e dahil olan hisselerden yalnızca 39’u günü pozitif tarafta tamamlarken, 61 hisse negatif bölgede kapattı.
- Endekse Negatif Etki Edenler (Puan Bazında): BIMAS (29,33 puan / %3,39 düşüş), KLRHO (18,09 puan) ve ASTOR (9,84 puan / %4,57 düşüş) ana endeksi aşağı çeken unsurlar oldu.
- Pozitif Ayrışanlar: Genele yayılan bu satıcılı tabloya rağmen Akbank (AKBNK) gibi majör bankacılık hisselerinin günü sınırlı da olsa pozitif bölgede kapatma çabası dikkat çekti.
- VİOP Sinyali: BIST 30 endeks kontratlarının akşam seansını %0,25 oranında artışla kapatması, yeni işlem gününün açılışına dair kısmi bir toparlanma sinyali olarak öne çıktı.
📊 Makro Ekonomik Veriler ve Ekonomi Yönetimi
- Şubat Ayı Bütçe Gerçekleşmeleri: Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerine göre; Bütçe Giderleri 1 Trilyon 329,2 Milyar TL, Bütçe Gelirleri ise 1 Trilyon 353,6 Milyar TL düzeyinde gerçekleşti. Böylece, Merkezi Yönetim Bütçe Dengesi 24,4 Milyar TL fazla verirken, Faiz Dışı Denge’de de 208,1 Milyar TL tutarında fazlalık ortaya çıktı.
- Bakan Şimşek’in Açıklamaları: Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, programın en çok tedirgin eden boyutunun “cari açık” olduğunu ancak yönetilebilir düzeyde kalacağına inandığını belirtti. Şimşek ayrıca, savaşın etkilerini sınırlamak için proaktif tedbirler aldıklarını vurguladı.
- Yeni Düzenleme: Cumhurbaşkanı Kararı ile bağımsız denetime tabi şirketlerin belirlenmesinde kullanılan finansal eşikler güncellendi: Aktif toplamı 500 milyon TL, yıllık net satış hasılatı 1 milyar TL ve çalışan sayısı 150 olan şirketler denetime tabi olacak.
🌍 KÜRESEL GÜNDEM: Trump’ın Mesaj Yağmuru, İttifaklar ve Çatışmalar
Orta Doğu’daki krizin gölgesinde, küresel diplomasi ve enerji güvenliği tartışmaları hız kesmeden devam ediyor.
🗣️ Trump’ın Gündemi Sarsan Açıklamaları
- Savaşın Seyri: Trump, İran’la savaşın “bu hafta olmasa da çok yakında biteceğini” belirtti. (İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise arka planda ABD ile görüştükleri iddialarını yalanladı).
- Hürmüz Boğazı: Boğazın çok yakında tekrar açılacağını düşündüğünü söyleyen Trump, ABD’nin boğazı yıllardır bedavaya koruduğunu belirterek Çin, Japonya, Güney Kore ve Avrupa ülkelerini kendi enerji güvenlikleri için daha fazla sorumluluk (güvenlik gücü) üstlenmeye çağırdı. Ancak birçok ülkeden gelen olumsuz yanıt süreci sekteye uğrattı.
- Fed’e Baskı: Trump, Fed’den acil faiz indirimi toplantısı talep etti.
- Dış Politika Çıkışları: Çin ziyaretini İran saldırıları nedeniyle bir süre erteleyeceğini açıkladı. Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile görüşmesi öncesi, Çin’in boğazın açılmasına yardımcı olmaması durumunda bu zirveyi erteleyebileceğini de ifade etti. Ayrıca, “Küba’ya istediğim her şeyi yapabilirim” derken, Venezuela’nın ABD’nin 51. eyaleti olabileceğini ima eden bir paylaşımda bulundu.
🛢️ Enerji Krizi ve Avrupa’nın Tavrı
- Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) 400 Milyon varillik stratejik petrol rezervlerini Asya’dan başlayarak piyasaya sürmesi sabah saatlerinde petrol fiyatlarını kısmen sakinleştirse de istenilen düzeyde bir etki yaratmadı.
- ABD Hazinesi’nin geçen hafta denizdeki Rus gemilerinden petrol alımının 30 gün boyunca serbest bırakılmasına dair çözümü tepki çekti. AB Komisyonu’nun Enerjiden Sorumlu Üyesi Dan Jorgensen, AB’nin Rusya’dan enerji ithalatını tamamen sonlandırma konusunda kararlı olduğunu ve “gelecekte Rusya’dan tek bir molekül enerji alınmayacağını” vurguladı.
- ABD-Çin Ticareti: Günün nadir pozitif haberi; ABD ve Çin heyetlerinin Fransa’da (Paris) gerçekleştirdiği toplantılar sonrasında, geçen yıl karşılıklı olarak düşürülen tarifelerin uygulanmasının devamına karar verilmesi oldu.
⚔️ Jeopolitik Gelişmeler ve Hukuk Süreçleri
- Türkiye’ye NATO Desteği İhtimali: Bloomberg’e konuşan kaynaklara göre NATO, İran’dan gelebilecek tehditlere karşı Türkiye’deki balistik füze savunma kapasitesini daha da güçlendirmeyi değerlendiriyor.
- Fed Soruşturması: ABD yönetimi, Fed Başkanı Powell hakkında yürütülen soruşturmada celplerin iptal edilmesine ilişkin mahkeme kararının yeniden değerlendirilmesi için yargıya başvurdu.
- Avustralya’dan Sürpriz: Avustralya Merkez Bankası, faiz oranını 25 baz puan artırarak %4,1’e yükseltti.
💡 STRATEJİ VE BEKLENTİLER (BUGÜN)
- BIST 100 Açılış: Trump’ın ılımlı açıklamaları ve takas avantajının (bayram tatili öncesi) etkisiyle Borsa İstanbul’un güne dengeli ve sınırlı alıcılı bir başlangıç yapması bekleniyor. Ancak tatil sebebiyle kısalacak hafta öncesi “bekle-gör” teması ve hacimsizlik sürebilir.
- Küresel Piyasalar: Asya-Pasifik borsaları, IEA’nın petrol hamlesiyle büyük oranda pozitif bir görünüm içerisindeyken; ABD ve Avrupa vadeli endeksleri şu an için negatif bir seyir izliyor. Ons Altın’da hafif bir yükseliş denemesi var, EURUSD paritesi ise 1.15’in üzerine tekrar çıkmayı deniyor.
- Japonya Merkez Bankası: BOJ Başkanı Kazuo Ueda, temel enflasyonun kademeli olarak %2 hedefine doğru hızlandığını yineledi.
📅 17 MART 2026 VERİ TAKVİMİ
Yükselen enerji fiyatları Fed’in politika ikilemini derinleştirirken, bugün ADP verisi yarınki karar öncesi öncü sinyal olacak.
| Saat | Ülke | Önem | Veri Detayı | Beklenti | Önceki |
| 13:00 | Euro Bölgesi | ⭐ | Mart Ayı ZEW Ekonomik Hissiyatı | 24 | 39,4 |
| 13:00 | Almanya | ⭐ | Mart Ayı ZEW Ekonomik Hissiyatı | 38,9 | 58,3 |
| 15:15 | ABD | ⭐⭐ | Haftalık ADP İstihdam Değişimi | – | 15,5 K |
| 15:55 | ABD | ⭐ | RedBook – Yıllık | – | 6,20% |
| 18:30 | ABD | ⭐ | 52 Haftalık Bono İhalesi | – | 3,39% |
| 20:00 | ABD | ⭐ | 20 Yıllık Tahvil İhalesi | – | 4,66% |
| 23:30 | ABD | ⭐⭐ | API Haftalık Ham Petrol Stokları | – | -1,7 Milyon |
Gelecek Ajandası:
- Yarın (Çarşamba): Fed Faiz Kararı (Saat 21:00) ve Dot Plot (Nokta Grafik).
- Perşembe: Yurt içi piyasalar bayram arifesi nedeniyle yarım gün açık. ECB ve BoE faiz kararları.
- Cuma: Yurt içi piyasalar kapalı.
- İleri Tarihler: 20 Mart (FTSE değişiklikleri), 31 Mart-2 Nisan (Trump Çin Ziyareti), 1 Nisan (CHP Kurultay davası).















