Türkiye’de bir dönem en cazip yatırım alanlarından biri olan alışveriş merkezleri, son yıllarda yabancı yatırımcılar açısından cazibesini kaybediyor. Forum markasıyla tanınan Multi Corporation’ı satın alan Blackstone’un AVM portföyünü satarak Türkiye’den çıkmasının ardından, bir yabancı yatırımcı daha pazardan çekildi. Merkezi Almanya’nın Hamburg kentinde bulunan Union Investment, Forum Mersin ve Forum Kayseri alışveriş merkezlerini 350 milyon euro bedelle Torunlar GYO’ya sattı.
AVM Sektöründe 50 Milyar Dolarlık Yatırım Hacmi
Alışveriş merkezi sektörü bugün yaklaşık 50 milyar dolarlık yatırım hacmine sahip. Türkiye genelinde 450 AVM’de faaliyet gösteren yaklaşık 43 bin mağaza bulunurken, alışveriş merkezleri yılda 2,5 milyar ziyaretçiyi ağırlıyor. Sektör doğrudan 600 bin, dolaylı olarak ise 2,1 milyon kişiye istihdam sağlıyor. 2026 yılında altı yeni AVM’nin açılması planlanıyor olsa da bu projelerin büyük bölümü pandemi öncesinde başlatılan yatırımlardan oluşuyor.
Mevzuat Belirsizliği Yabancı Sermayeyi Zorluyor
Alışveriş Merkezleri ve Yatırımcıları Derneği (AYD) Başkanı Nuri Şapkacı, ekonomik dalgalanmalar, artan maliyetler ve mevzuattaki belirsizliklerin hem yerli hem de yabancı yatırımcıların uzun vadeli planlarını zorlaştırdığını vurguluyor. Reel cirolar üzerindeki baskı ve küresel uygulamalardan ayrışan düzenlemelerin yatırımcıların finansal manevra alanını daralttığını ifade eden Şapkacı, uluslararası normlarla uyumlu ve sözleşme serbestisine dayalı bir ticari gayrimenkul kira rejimine ihtiyaç olduğunu belirtiyor.
Forum AVM’lerde El Değiştirme Süreci
Multi Corporation, 2003 yılında Türkiye pazarına girerek Forum markasıyla birçok şehirde alışveriş merkezleri geliştirdi ve 3 milyar euroyu aşan bir yatırım hacmine ulaştı. Şirketin 2013 yılında Blackstone tarafından satın alınmasının ardından Forum AVM’ler kademeli olarak elden çıkarıldı. Forum Bornova Commerz Real’e satılırken, Forum Kayseri ve Forum Mersin Union Investment portföyüne geçmişti. Blackstone ise 2023 yılında Türkiye’deki AVM yatırımlarını tamamen devrederek ülkeden çıktı.
Türkiye’de Kalan Yabancı AVM Yatırımcıları Azalıyor
Union Investment’ın son satışıyla birlikte Türkiye’deki yabancı AVM yatırımcılarının sayısı daha da azaldı. Sektörde halen Alman ECE Türkiye, Singapurlu GIC’nin ortağı olduğu Rönesans Gayrimenkul Yatırım ve Fransız Klépierre gibi sınırlı sayıda yabancı oyuncu bulunuyor. Sektör kulislerinde Klépierre’in Trakya’daki Tekira ve Bursa’daki Anatolium alışveriş merkezlerini satmayı planladığı yönündeki iddialar, yabancı sermayenin AVM sektöründen çıkış sürecinin devam edebileceğine işaret ediyor.
Kaynak: Necla Dalan – patronlardunyasi.com
