ABD merkezli Marathon Fusion, cıvayı altına dönüştürdüğünü ve CERN’in açıkladığı üretim rekorunu 10’a katladığını öne sürdü. Ancak iddia henüz bağımsız olarak doğrulanmadı. Üretilen altının miktarı ve maliyeti de açıklanmadı. Peki, bu teknoloji gerçekten hayata geçerse altın fiyatları ne olur?
Yüzyıllardır simyacıların peşinden koştuğu hayal gerçek mi oluyor? ABD merkezli füzyon girişimi Marathon Fusion, nükleer füzyon sırasında ortaya çıkan nötronları kullanarak cıvayı kararlı altına dönüştürdüğünü açıkladı.
Şirket, 21 Ekim’de yaptığı duyuruda altın üretim hızının CERN’in daha önce açıkladığı rekoru 10’a katladığını ileri sürdü. Ancak bu açıklama henüz bağımsız araştırmacılar tarafından doğrulanmış değil. Üstelik şirket, ne kadar altın ürettiğini ve üretimin maliyetini de açıklamadı.
CIVA NASIL ALTINA DÖNÜŞÜYOR?
Marathon Fusion’ın yöntemi, cıvanın atom çekirdeğini değiştirmeye dayanıyor.
Şirketin açıkladığı sürece göre cıva-198 izotopu, füzyon reaksiyonlarından elde edilen yüksek enerjili nötronlarla etkileşime girerek radyoaktif cıva-197’ye dönüşüyor. Bu izotop da yaklaşık 64 saatlik yarı ömürle bozunarak kararlı altın-197 oluşturuyor.
Burada söz konusu olan, kimyasal bir işlem değil, nükleer dönüşüm.
Aslında elementleri birbirine dönüştürmek bilim dünyası için yeni bir fikir değil. CERN araştırmacıları da Büyük Hadron Çarpıştırıcısı’ndaki deneylerde kurşun çekirdeklerinden çok küçük miktarlarda altın çekirdeği oluştuğunu bildirmişti.
Ancak laboratuvarda altın çekirdeği elde etmekle, kuyumculukta kullanılabilecek miktarda altını ekonomik olarak üretmek arasında büyük bir fark var.
CERN REKORUNU 10’A KATLAMAK NE ANLAMA GELİYOR?
CERN’in 2015-2018 dönemindeki deneylerinde yaklaşık 29 pikogram altın oluştuğu hesaplandı. Bu, gramın trilyonda 29’u kadar son derece küçük bir miktar.
Marathon Fusion, kendi yönteminin üretim hızının bu rekorun 10 katına ulaştığını iddia ediyor.
Ancak burada önemli bir ayrıntı var: Şirketin açıkladığı sonuçların hangi ölçüt üzerinden CERN’in rekoruyla karşılaştırıldığı ve ne kadar altın elde edildiği henüz yeterince açık değil.
Dolayısıyla şirketin açıklamasını, ticari ölçekte altın üretiminin başarıldığı şeklinde yorumlamak için erken.
PEKİ, ALTIN FİYATLARI DÜŞER Mİ?
İşte yatırımcıların asıl merak ettiği soru bu.
Marathon Fusion, daha önce yayımladığı teknik çalışmada gelecekte kurulabilecek bir füzyon santralinin yılda tonlarca altın üretebileceğini öngörmüştü. Ancak bu rakamlar bilgisayar modellemelerine dayanan tahminler. Bugün ticari ölçekte altın üreten bir füzyon santralinin varlığı anlamına gelmiyor.
Üstelik ticari füzyon teknolojisinin geliştirilmesi, üretim maliyetlerinin düşürülmesi, cıvanın uygun izotopunun ayrıştırılması ve radyoaktif yan ürünlerin güvenli biçimde yönetilmesi gibi önemli engeller bulunuyor.
Bir gün bu yöntem ekonomik ve büyük ölçekte uygulanabilir hâle gelirse altın arzına yeni bir kaynak eklenebilir. Bu da fiyatlar üzerinde baskı oluşturabilir.
Ancak altının fiyatı yalnızca üretim maliyetiyle belirlenmiyor. Merkez bankalarının alımları, yatırımcı talebi, faiz oranları, doların seyri ve jeopolitik gelişmeler de fiyat üzerinde etkili.
Dolayısıyla cıvadan altın üretilebilmesi, altın fiyatlarının mutlaka düşeceği anlamına gelmiyor.
ALTIN FİYATLARINI BASKILAMAK İÇİN Mİ?
Haberin gündeme gelmesiyle birlikte bir başka soru da ortaya çıkıyor: Bu tür açıklamalar altın fiyatları üzerinde psikolojik baskı oluşturmak için mi kullanılıyor?
Teknolojik gelişmelerin piyasa beklentilerini etkilemesi mümkün. Gelecekte altının daha kolay üretilebileceği düşüncesi, yatırımcıların arz beklentilerini değiştirebilir.
Ancak Marathon Fusion’ın açıklamasının altın fiyatlarını baskılamak amacıyla yapıldığına ilişkin doğrulanmış bir kanıt bulunmuyor.
Bu nedenle bilimsel bir iddia ile olası piyasa etkisini birbirinden ayırmak gerekiyor.
ALTININ SONU MU GELİYOR?
Şimdilik hayır. En azından bu açıklamadan böyle bir sonuç çıkarmak mümkün değil.
Marathon Fusion’ın iddiası bilimsel açıdan dikkat çekici. Fakat üretimin miktarı, maliyeti ve ticari ölçekte uygulanabilirliği henüz ortaya konulmuş değil.
Altın piyasasında dengeleri değiştirecek bir gelişmeden söz edebilmek için yalnızca cıvadan altın elde edildiğinin gösterilmesi yetmez. Bu üretimin ne kadar verimli olduğu ve çıkarılan altınla rekabet edebilecek bir maliyetle gerçekleştirilip gerçekleştirilemeyeceği de kanıtlanmalı.
Şimdilik altının sonundan değil, gelecekte altın üretmenin yeni yollarının bulunup bulunamayacağından söz ediyoruz. Aradaki fark ise oldukça büyük.













